نویسنده:

سازمان غذا و دارو در پاسخ به نگرانی‌های عمومی درباره تأثیر تغییر نرخ ارز مواد اولیه دارویی در قیمت نهایی دارو، تأکید کرده است که این تغییرات به معنی حذف ارز ترجیحی یا افزایش قطعی قیمت‌ها نیست و تنها بخشی از زنجیره تولید تحت تأثیر قرار گرفته است. سخنگوی سازمان تصریح کرده است که هزینه مواد اولیه تنها یکی از عوامل مؤثر بر قیمت دارو است و تغییر نرخ ارز نباید منجر به افزایش قیمت دارو برای مصرف‌کنندگان شود. همچنین، ارز ترجیحی دارو همچنان ادامه دارد و تخصیص ارز به مواد اولیه در سال جاری بر اساس سهمیه قبلی است، و اظهارات درباره بروز دگرگونی‌های قیمتی ناشی از تغییر ارز نباید مبنای نگرانی باشد. با وجود این، بازار دارویی کشور در سال جاری با افزایش قیمت‌های مکرر مواجه شده است که بخشی از آن ناشی از هزینه‌های حمل‌ونقل و نوسانات قیمت مواد اولیه است، در حالی که سیاست‌های حمایتی برای کاهش فشار مالی بر بیماران همچنان ادامه دارد.

بر اساس نتایج طرح سنجش سلامت روان در ایران که در سال ۱۴۰۵ اجرا شده است، حدود ۱۷ درصد جمعیت نیازمند مداخلات روانشناختی جدی هستند، و این آمار پس از ارزیابی‌های مبتنی بر پرسشنامه و تماس‌های تلفنی با افراد آسیب‌پذیر به دست آمده است. بررسی‌ها در دوره‌ای انجام شده است که جامعه ایرانی با بحران‌های اجتماعی، اقتصادی و جنگ مواجه بوده است و این وضعیت تأثیر قابل توجهی بر سلامت روانی افراد داشته است. نمونه‌گیری شامل ارسال پیامک و تکمیل پرسشنامه‌های آنلاین بوده و پس از ارزیابی‌های بالینی، افراد نیازمند خدمات مشاوره رایگان شناسایی شدند. ارزیابی‌های اولیه نشان می‌دهد که بخش عمده‌ای از جمعیت در معرض افت روانی قرار دارند و نیازمند مداخلات روانشناختی هستند. این طرح، به عنوان مرجع رسمی در پایش سلامت روان جامعه ایرانی، می‌تواند اطلاعات کاربردی و قابل استنادی در حوزه سلامت روان ارائه دهد.

مطالعات نشان می‌دهد مصرف مواد خوراکی تخمیری مانند ماست، کفیر، برخی پنیرها و نان خمیر ترش می‌تواند به افزایش میزان پروبیوتیک‌های مفید در روده کمک کند و تعادل فلور میکروبی روده را حفظ نماید. این منابع غذایی نقش مهمی در بهبود عملکرد دستگاه گوارش و کاهش مشکلات گوارشی مانند نفخ و اسهال دارند و همچنین در تقویت سیستم ایمنی بدن موثر هستند. در کنار مصرف مواد غذایی، برخی مکمل‌های پروبیوتیک نیز در دسترس قرار دارند، اما در صورت داشتن ضعف سیستم ایمنی یا بیماری، مشورت با پزشک توصیه می‌شود. توجه به اینکه برخی مواد ممکن است در مسیر گوارشی از بین بروند، اهمیت دارد که مصرف منابع مقاوم به هضم مد نظر قرار گیرد. به طور کلی، افزودن این نوع خوراکی‌ها به رژیم غذایی می‌تواند به سلامت روده و دستگاه گوارش کمک کند.

یک مطالعه جدید انجام شده توسط پژوهشگران دانشگاه استنفورد نشان می‌دهد که واکنش افراد به رژیم‌های کم‌کربوهیدرات و پرچرب ممکن است تحت تأثیر عوامل ژنتیکی قرار گیرد. نتایج این پژوهش بر لزوم شخصی‌سازی برنامه‌های تغذیه‌ای تأکید دارند، زیرا برخی افراد بر اثر مصرف چربی‌های جامد در این نوع رژیم‌ها، افزایش چشمگیری در سطح کلسترول بد تجربه می‌کنند. تحلیل‌های ژنتیکی می‌تواند به شناسایی افرادی کمک کند که نسبت به واکنش‌های منفی به این رژیم‌ها حساس‌تر هستند. ادامه تحقیقات برای تعمیم و تأیید این نتایج در جمعیت‌های متنوع ضروری است. این یافته‌ها بر اهمیت درک فردی واکنش‌های بیولوژیکی به رژیم‌های غذایی تأکید می‌نمایند.

در پی افزایش سفرهای داخلی و خارجی و تجمعات گسترده، موارد بیماری‌های عفونی از جمله آنفلوانزا و کووید-19 در حال افزایش است، اما هنوز نگرانی از بروز یک اپیدمی وجود ندارد. متخصص بیماری‌های عفونی تأکید می‌کند که انتقال ویروس‌ها ممکن است بدون بروز علائم در فرد رخ دهد و فرد ناقل بتواند دیگران را در معرض خطر قرار دهد. عوامل مؤثر در شیوع بیماری‌ها شامل تجمعات جمعیت و رعایت نکردن اصول بهداشتی، به ویژه در تهیه و صرف غذا، می‌باشند. به‌کارگیری بهداشت دست و واکسیناسیون در پیشگیری اهمیت دارد، در حالی که محرز بر نبود ویروس جدید و نیاز به نگرانی محدود تأکید می‌نماید.

سلامت کبد نقش مهمی در حفظ سلامت کلی بدن ایفا می‌کند و پیروی از مراقبت‌های ساده در برنامه صبحگاهی می‌تواند در پیشگیری و کنترل بیماری‌های مرتبط مانند کبد چرب مؤثر باشد. کاهش مصرف قندهای فرآوری شده و جایگزینی آنها با غذاهای سرشار از فیبر، پروتئین و چربی‌های سالم از جمله راهکارهای پیشنهادی است که به پیشگیری از تجمع چربی در کبد کمک می‌کند. پیاده‌روی پس از وعده غذایی و فعالیت بدنی منظم به بهبود شاخص‌های سلامت کبد کمک می‌کند، در حالی که نوشیدن قهوه به میزان معتدل و بدون افزودنی‌های شیرین در کاهش خطر بیماری‌های کبدی موثر است. البته باید توجه داشت که رعایت این موارد نیازمند رعایت تعادل و انتخاب صحیح مواد غذایی است، و این اقدامات صرفاً بخش کوچکی از رویکردهای کلی سلامت کبد محسوب می‌شوند.

فوق تخصص غدد و متابولیسم هشدار می‌دهد که مصرف خودسرانه و بدون نظارت پزشکی آمپول‌های لاغری می‌تواند عوارض جدی و جبران‌ناپذیری را به همراه داشته باشد و باید با رعایت اصول پزشکی و بررسی دقیق شرایط فردی صورت گیرد. این داروها، هرچند در کنترل قند خون و کاهش وزن مؤثرند، اما نباید جایگزین سبک زندگی سالم شوند و استفاده از آن‌ها تنها در قالب درمان‌های تجویزی و همراه با تغییرات سبک زندگی توصیه می‌شود. همچنین، چاقی یک بیماری مزمن است که در صورت عدم درمان مناسب، با خطر ابتلا به بیماری‌های متابولیک و قلبی عروقی همراه خواهد بود. بر این اساس، رعایت نظارت پزشکی و تقویت فعالیت‌های بدنی و تغذیه سالم به عنوان پایه‌های اصلی مدیریت وزن و سلامت عمومی تأکید می‌شود.

در کنگره سکته مغزی، بر عدم تکمیل زنجیره درمان کامل در کشور و نیاز به توسعه زیرساخت‌های تشخیص و درمان تأکید شد و نسبت به وضعیت درمان سکته مغزی در ایران و عقب‌ماندگی نسبت به کشورهایی مانند ترکیه هشدار داده شد. اهمیت سرعت در انتقال بیماران و لزوم دسترسی سریع به درمان‌های پیشرفته نظیر ترومبکتومی و ترومبولیزیشن برای کاهش ناتوانی و بهبود نتایج درمان تأکید شده است. همچنین، ضرورت توسعه واحدهای تخصصی، تجهیزات مجهز و مراکز توانبخشی پس از مرحله حاد ذکر شد، در حالی که انجام روش‌های غیردرمانی و غیرعلمی، زمان طلایی درمان را از دست می‌دهد. اجرای برنامه ملی سکته مغزی، گرچه حدود ۱۴۰ مرکز فعال شده است، اما نیازمند توسعه بیشتر است تا در مواجهه با حجم بالای بیماران موثرتر عمل کند.

یک مطالعه جدید بر اساس نتایج ۲۳ بررسی بالینی که مجموعاً بیش از دو هزار نفر شرکت‌کننده داشت، نشان می‌دهد که مصرف ملاتونین ممکن است در کاهش شدت برخی دردهای مزمن عضلانی-اسکلتی مانند کمردرد، آرتروز و فیبرومیالژیا نقش مؤثری ایفا کند و در کنار آن، کیفیت خواب افراد مصرف‌کننده بهبود یابد. محققان بر ارتباط دوطرفه بین درد و اختلالات خواب تأکید دارند و پیشنهاد می‌کنند که بهبود کیفیت خواب می‌تواند یکی از دلایل اثرات مثبت ملاتونین بر کاهش درد باشد. در عین حال، خواص آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی ملاتونین نیز می‌تواند در کاهش درد مؤثر باشد. با این حال، پژوهشگران تصریح می‌کنند که این هورمون نباید جایگزین داروهای رایج کنترل درد شود و نیازمند مطالعات بیشتر در خصوص ایمنی و اثربخشی مصرف بلندمدت است.

کنترل فشار خون تنها با کاهش مصرف نمک تحقق نمی‌یابد بلکه تعادل میان سدیم و پتاسیم در رژیم غذایی نقش مهمی در این فرآیند دارد. پتاسیم کمک می‌کند سدیم اضافی را از بدن دفع کرده، عملکرد طبیعی عروق خونی را حفظ و در نتیجه فشار خون را کاهش می‌دهد. منابع غنی از پتاسیم شامل میوه‌ها، سبزیجات و حبوبات هستند که می‌توانند جایگزین مواد غذایی فرآوری‌شده پرنمک شوند، اما مصرف بیش از حد آن در افراد مبتلا به بیماری‌های کلیوی و برخی مشکلات قلبی ممکن است خطرناک باشد. بنابراین، تمرکز بر تغذیه متعادل و مصرف مواد طبیعی حاوی پتاسیم توصیه می‌شود، اما در موارد خاص، نظر پزشک در مورد مصرف مکمل‌های این ماده ضروری است.